Praktische informatie wandelen op het Kootwijkerzand
Parkeren
Het meest logische en centrale startpunt is Parkeerplaats Houtzagerij (Houtzagerijweg, Kootwijk), direct aan de rand van de zandvlakte. Let op: probeer niet met de auto door te rijden naar het monumentale zendstation Radio Kootwijk (Radioweg). Vanwege enorme drukte en natuurschade is het parkeren daar de afgelopen jaren sterk gereguleerd en ontmoedigd. Starten aan de kant van het dorp Kootwijk (bij P-Houtzagerij) is de filevrije, gratis en meest verantwoorde keuze.
Honden
Op de uitgestrekte zandvlakte en de omliggende heide geldt een strikte aanlijnplicht. Dit is absoluut noodzakelijk om de zeldzame bodembroedende vogels en reptielen (zoals de zandhagedis) te beschermen. Boswachters van Staatsbosbeheer handhaven hier streng op. Wil je de hond even loslaten? Dat mag uitsluitend in het specifieke, gemarkeerde hondenlosloopgebied in Boswachterij Kootwijk, direct grenzend aan het dorp (vóórdat je het open zand opgaat).
Dieren
Op het Kootwijkerzand vind je in de omringende dennenbossen wilde zwijnen, edelherten, reeën en dassen. Kijk op de open zandvlaktes vooral ook naar de grond: op zonnige dagen is dit hét leefgebied van de zeldzame zandhagedis en de bijzondere mierenleeuw, die trechtertjes in het mulle zand graaft.
Vogels
Dit extreme, droge landschap trekt hele specifieke vogelsoorten aan. Op en rond de zandvlakte spot je de boomleeuwerik, de tapuit en (met veel geluk) de klapekster. Wandel je hier op een warme zomeravond? Dan hoor je vanuit de bosranden regelmatig de mysterieuze roep van de nachtzwaluw.
Routes en afstanden
Vanaf P-Houtzagerij start de toegankelijke Oranje Wandelroute (3 km) van Staatsbosbeheer. Deze compacte route leidt je over het stuifzand en direct langs de 13-meter hoge uitkijktoren ‘Zandloper’, die een spectaculair uitzicht biedt. Voor de fanatieke wandelaar is er de Trage Tocht Kootwijk (14 km). Deze tocht gaat honderd procent over onverharde (en zware) zand- en bospaden en neemt je mee rondom het markante Radio Kootwijk.
Horeca en toiletten
Op het Kootwijkerzand zelf zijn géén faciliteiten. Let hierbij goed op: het beroemde zendgebouw Radio Kootwijk is doorgaans gesloten voor publiek en beschikt (buiten open dagen of sporadische koffiekarren in het weekend) niet over vaste horeca of openbare toiletten. Voor een goede lunch, koffie of een toiletbezoek ben je volledig aangewezen op de horeca in het dorp Kootwijk (zoals Gasterij ’t Hilletje of de Goudreinet). Neem altijd zelf voldoende water mee; wandelen door het mulle zand is dorstig werk.
Wandeling Kootwijkerzand – Struinen over de uitgestrekte vlaktes
Het totale Kootwijkerzand bedraagt maar liefst 700 hectare. Je moet dus echt een flinke wandeling maken wil je het hele gebied kunnen zien. Het stuifzandgebied is omringd door bosgebied. Ook deze bossen zijn erg mooi om door heen te wandelen. Daarom plande wij onze route over zowel het Kootwijkerzand als de omliggende bospaden. De route die wij tijdens onze wandeling over het Kootwijkerzand hebben gemaakt delen we later in dit artikel.
Landschappen en dieren tijdens je wandeling over het Kootwijkerzand
Sporen in het Kootwijkerzand
Tijdens een wandeling over het Kootwijkerzand kom je enorm veel dierensporen tegen. Het zand laat iedere dag verse sporen na van Edelherten, Reeën, konijnen en andere wilde dieren. Het is superleuk om te zien welke routes dieren eerder op de dag hebben afgelegd, in hun eentje of soms in hele groepen tegelijk.
Tijdens je wandeling over het Kootwijkerzand kom je honderden van dit soort sporen tegen. Dit geeft wel aan hoeveel activiteit er van dieren is in dit gebied. Dus mocht je deze dieren willen spotten dan maak je op het Kootwijkerzand zeker een kans om ze te zien. Je zal alleen wel vroeg op de dag of bij schemering op pad moeten gaan om de kans dat je deze dieren tegen het lijf loopt te vergroten.
Landschappen tijdens een wandeling op het Kootwijkerzand
Het Kootwijkerzand kenmerkt zich natuurlijk door de prachtige woestijnachtige zandverstuivingen. Maar wij vonden ook de paden langs de bosrand erg mooi. Het contrast tussen de zandvlaktes en de bossen zorgden voor mooie overgangsgebieden met gras, heide en mos.
Bosgebied Kootwijkerzand
Tijdens onze wandelroute over het Kootwijkerzand hebben we ook een aantal bospaden toegevoegd aan onze wandeling. De eerste nachtvorst van het jaar zorgde voor prachtige bevroren waterplassen.
Bezienswaardigheden tijdens een wandeling over het Kootwijkerzand
Uitkijktoren Kootwijkerzand
Tijdens je wandeling over het Kootwijkerzand is het zeker de moeite waard om De Zandloper te beklimmen. Deze 13,5 meter hoge uitkijktoren geeft een prachtig 360 graden beeld van de hele zandverstuiving. De route die Ontdek de Natuur heeft gelopen start bij De Zandloper, dus mocht je dezelfde wandelroute over het Kootwijkerzand willen lopen, dan mis je dit hoogtepunt zeker niet!
Meer lezen over uitkijktoren De Zandloper? Lees dan ons artikel.
Radio Kootwijk
Tijdens een wandeling over het Kootwijkerzand kun je ook het iconische Radio Kootwijk gebouw bezoeken. De bijnaam voor dit oude zendstation is ‘kathedraal in de woestijn’ en eigenlijk is dat precies het beeld dat je krijgt als je hier langs loopt.
Wandelroutes Kootwijkerzand
Ontdek de Natuur maakte begin januari een wandeling over het Kootwijkerzand van zo’n van zo’n zes kilometer. Lijkt het je leuk om dezelfde wandeling te maken? Gebruik dan de onderstaande route via Komoot. Je kan deze route volgen via de Komoot app op je telefoon of de route uitprinten door deze op de Komoot website te downloaden.
Onze route start bij uitkijktoren De Zandloper, gaat door het glooiende woestijnachtige landschap en eindigt met een aantal mooie bospaden. Er zijn verschillende mooie uitkijkpunten op de route, maar er zijn geen bankjes aanwezig om even te rusten. Daarnaast is wandelen door het losse zand wellicht wat zwaarder dan over een verhard pad, goed om daar dus rekening mee te houden. Onze wandeling komt niet langs Radio Kootwijk, mocht je dit wel willen, dan kun je een wat langere route uitkiezen via de Komoot app of een alternatieve routeplanner.
Is wandelen over het Kootwijkerzand de moeite waard?
Het zoeken naar sporen, het struinen over de zandvlaktes, het mooie uitzicht vanaf de Zandloper en de mooie bospaden maken wandelen over het Kootwijkerzand een unieke ervaring en dus zeker een aanrader!
In ieder geval alvast veel plezier met jouw eigen unieke wandeling!
Wandelen in Gelderland
Op zoek naar meer mooie natuurwandelingen in Gelderland? Lees dan ook een van onze andere artikelen:
Wandelen in Gelderland Drie prachtige stuifzandwandelingen Wandelen Wekeromse Zand Wandelen op de Veluwe: 5 unieke tips Wandeling Deelerwoud Wandeling Posbank
Wil je meer natuurwandelingen ontdekken? Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief en blijf op de hoogte van onze nieuwste wandelavonturen.
